وضع عمومي علم وادب در قرن هفتم و هشتم

دومين موضوع مهمي كه بايد در اين عصر از باب تغييري كه در زبان فارسي ايجاد كرده است مورد توجه كرده است مورد توجه باشد، ورود بسياري از كلمات تركي مغولي است در زبان فارسي. ورود اين لغات و اصطلاحات در نتيجه تسلط مغول و توقف متمادي آنان در ايران و حكومت بر اين سرزمين، امري طبيعي است. غالب اين لغات از طريق ادارات دولتي و كارگزاران دولت و فرمانهاي سلطنتي و تشكيلات مغول در ايران و قسمتي هم از راه حشر سربازان مغولي با مردم به وجود آمده است و از جمله اين كلماتست:

قوريلتاي (شوراي سلطنتي، جمعيت پادشاهزادگان)، چپاول (غارت)، ياسا (قانون)، نويان و نوين(شاهزاده)، ايلچي (نماينده، رسول)، بيتكچي (منشي جمع و خرج)، اولاغ (بريد، چاپار)، يام (چاپارخانه)، اردو (سپاه)، يورش (حمله)، يورت (قرارگاه، ابواب جمعي)، قراول (پاسبان)، ايلغار (هجوم)، ايل (مطيع)، تومان (ده هزار)، كوچ (رحلت، عزيمت)، يرليغ (فرمان)، اينجور(مأمور وصول ماليات)، تمغا (مهر)، بياسا رسانيدن(تنبيه كردن. مجازات كردن)، پايزه (انعام، مستمري)، آقا (بزرگ و سرور) كنكاج، كنكاش (مشورت) و بسياري كلمات و اصطلاحات ديگر.